Materiał stworzony i udostępniony przez Izbę Zarządzających Funduszami i Aktywami. Pełna wersja znajduje się na stronie internetowej www.izfa.pl.

Obowiązki informacyjne funduszy oraz towarzystw

Zgodnie z ustawą o funduszach inwestycyjnych obowiązkowymi publikacjami otwartych funduszy inwestycyjnych, są:

Statut i Prospekt informacyjny funduszu

Prospekt informacyjny stanowi najpełniejsze źródło informacji o funduszu inwestycyjnym. Znajdują się w nim informacje o funduszu inwestycyjnym, towarzystwie funduszy inwestycyjnych, depozytariuszu, podmiotach obsługujących fundusz oraz przede wszystkim dane, które w ocenie TFI są niezbędne do właściwej oceny ryzyka inwestowania w fundusz (m. in. realizacji przyjętej polityki inwestycyjnej, historycznych wynikach finansowych funduszu). Informuje o miejscach, w których jest udostępniony prospekt, roczne i półroczne sprawozdania finansowe funduszu.

Załącznikiem do prospektu informacyjnego funduszu jest jego statut, podstawowy dokument regulujący prawa i obowiązki uczestnika oraz określający organizację i sposób działania funduszu inwestycyjnego, sporządzony w formie aktu notarialnego. Zawiera przede wszystkim informacje o:

• celu inwestycyjnym funduszu,
• zasadach polityki inwestycyjnej,
• zasadach wypłacania dochodów uczestnikom,
• kosztach obciążających uczestnika.

Prospekty informacyjne dostępne są w siedzibie towarzystwa zarządzającego funduszem, u dystrybutorów oraz na stronach internetowych TFI, a także mogą być doręczane uczestnikom na każde ich żądanie.

Sprawozdanie finansowe funduszu

Fundusze zobowiązane są do publikowania sprawozdań półrocznych oraz rocznych, w których szczegółowo informują o wynikach inwestycyjnych i publikują skład portfela inwestycyjnego. Najważniejszymi elementami sprawozdań finansowych są: podstawowe informacje o funduszu i towarzystwie, zestawienie lokat funduszu, bilans, rachunek wyniku z operacji funduszu, oświadczenie zarządu, depozytariusza i opinia biegłego rewidenta.

Na stronach internetowych towarzystw funduszy inwestycyjnych powinny być publikowane prospekty informacyjne wszystkich funduszy inwestycyjnych otwartych zarządzanych przez dane towarzystwo oraz ich skróty, jak też półroczne sprawozdania finansowe tych funduszy.

Fundusz inwestycyjny otwarty ma również obowiązek publikowania rocznych sprawozdań finansowych oraz ich udostępniania w miejscach zbywania jednostek uczestnictwa i na żądanie.

Wycena jednostek uczestnictwa FIO

Dokonywana jest codziennie (w dni robocze) na podstawie bieżących notowań instrumentów finansowych wchodzących w skład portfela funduszu.

Cenę jednostki, czyli inaczej wartość aktywów netto przypadającą na jednostkę uczestnictwa, fundusz otwarty ustala z częstotliwością określoną w statucie, nie rzadziej jednak niż w każdym dniu, w którym zbywa lub odkupuje jednostki. Jednostki są zbywane i odkupywane po cenie wynikającej z podzielenia wartości aktywów netto funduszu przez liczbę jednostek ustaloną na podstawie rejestru uczestników funduszu w danym dniu wyceny.

Jeśli inwestycje funduszu są trafione i wartość aktywów rośnie, rośnie również wartość pojedynczej jednostki. Okresowo wartość jednostki uczestnictwa może również spadać. W mniejszym stopniu ryzyko to związane jest z funduszami pieniężnymi oraz dłużnymi, natomiast w przypadku funduszy akcyjnych takie okresowe spadki są zupełnie naturalne, ponieważ wartość jednostki jest w dużym stopniu skorelowana z koniunkturą na rynku giełdowym.

Rynek funduszy inwestycyjnych oferuje obecnie bardzo wiele możliwości zasięgnięcia informacji o wycenach funduszy. Znaleźć je można przede wszystkim w prasie – zarówno tej ogólnopolskiej, jak też w niektórych dziennikach lokalnych. Notowania funduszy są oczywiście obecne także w specjalistycznych dziennikach zajmujących się tematyką finansową.

Innym źródłem informacji o wycenach funduszy jest Internet. Najbardziej aktualne i najobszerniejsze dane zamieszczone są na stronach internetowych towarzystw funduszy inwestycyjnych.

Często spotykaną usługą oferowaną przez TFI jest możliwość zamówienia wyceny interesujących nas funduszy, które możemy otrzymywać na pocztę e-mailową lub przez SMS. Poza tym notowania funduszy publikowane są na stronach internetowych największych portali ogólnotematycznych, wortali finansowych, niektórych dystrybutorów oraz portali związanych z ww. tytułami prasowymi.

Inne źródła informacji o wycenach funduszy to:

• agencje informacyjne i serwisy finansowe, krajowe i zagraniczne,
• telefoniczne serwisy informacyjne towarzystw funduszy inwestycyjnych (infolinie),
• Telegazeta TVP S.A.,
• placówki dystrybutorów funduszy (w zakresie oferowanych produktów).

Informacje o miejscach, w których publikowane są dane o wycenie jednostek, fundusz zamieszcza w prospekcie informacyjnym.

Korzystając z ww. źródeł musimy zazwyczaj przebrnąć przez szereg rozmaitych danych. Najczęściej publikowane są:

• cena nabycia jednostki – cena po której inwestor nabywa jednostki uczestnictwa funduszy, zwykle jest to wartość jednostki uczestnictwa powiększona o opłatę manipulacyjną, pobieraną przez fundusz przy nabywaniu jednostki jeżeli opłata taka jest pobierana;
• cena odkupienia jednostki –cena po jakiej fundusz odkupuje jednostki od uczestnika. Właśnie w oparciu o tę wielkość możemy obliczyć wartość naszej inwestycji w funduszu.
• cena brutto jednostki uczestnictwa – jest to wartość jednostki uczestnictwa powiększona o opłatę manipulacyjną
• cena netto jednostki - jest to wartość jednostki uczestnictwa nie uwzględniająca opłaty manipulacyjnej

Poza ceną nabycia i ceną odkupienia jednostki w informacjach o wycenie można znaleźć dane dotyczące daty wyceny, walucie wyceny, zmianie wartości jednostki w określonym czasie.

Znając wartość jednostki uczestnictwa funduszu inwestycyjnego możemy bez problemu wyznaczyć aktualną wartość naszej inwestycji w dany fundusz – mnożymy cenę jednostki uczestnictwa tego funduszu przez liczbę posiadanych przez nas jednostek funduszu i otrzymujemy wartość naszej inwestycji. W ten sposób możemy na bieżąco monitorować inwestycje w fundusz inwestycyjny otwarty (pamiętać należy że przy umarzaniu jednostek uczestnictwa od osiągniętego przez nas zysku, tak jak przy wszystkich inwestycjach kapitałowych, obliczony zostanie i pobrany podatek od zysków kapitałowych).

© Copyright by Izba Zarządzających Funduszami i Aktywami.